नेपाली कांग्रेसको राजनीतिक संसार सधैं हलचलमा रहन्छ, तर यो पलको घटनाले सबैलाई अचम्मित बनाएको थियो। राजधानीको हावा राजनीतिले भरिएको थियो—जहाँ चर्चित सभापति शेरबहादुर देउवा र उनका निकटतम सहयोगीहरू एक गम्भीर मोडमा पुगेका थिए। बहुमत महाधिवेशन प्रतिनिधिहरूले नेतृत्व परिवर्तनको संकेत देखाएपछि देउवा गम्भीर चिन्तामा थिए।सोमबार बिहान देउवा आफ्नो कार्यालयमा बस्दा, उनी आफ्ना विश्वासपात्र कार्यवाहक सभापति पूर्णबहादुर खड्कासँग छलफलमा जुटे। दुवैको अनुहारमा तनाव स्पष्ट थियो। देउवाले मुख खोले, “म कुनै हालतमा भृकुटीमण्डपको महाधिवेशनमा सहभागी हुने छैन। यदि उनीहरूले पार्टी विभाजन गर्न थाले भने, म त्यसको सामना गर्नेछु।” उनले आफ्ना नजिकका नेताहरूलाई पनि सम्झाए कि यो समय अति संवेदनशील छ, र सबै निर्णय सोचविचार गरेर लिनुपर्नेछ।
उक्त समय, पार्टीका मध्यमार्गी ३० केन्द्रीय सदस्यहरूले विशेष महाधिवेशनमा सहभागी हुने निर्णय गरेका थिए। देउवाको मनमा यो घटनाले गहिरो असर पारेको थियो। उनले आफैंलाई सोधे, “के मैले आफ्नो नेतृत्व सुरक्षित गर्न सक्नेछु, या पार्टी टुक्रिनेछ?” रणनीति बनाएर बाँकी प्रतिनिधिहरूलाई रोक्ने प्रयास गर्न थालिएकमहाधिवेशनको उद्घाटनमा महामन्त्री गगन थापाले भने, “महाधिवेशन प्रतिनिधिले आवश्यक ठाने नीति र नेतृत्व दुवै परिवर्तन गर्न सक्नेछन्।” यसले घटनालाई अझ पेचिलो बनाएको थियो। देउवाले बुझ्नुभयो कि केवल विरोध मात्र पर्याप्त छैन; अब कार्यनीति आवश्यक छ।त्यो बिहानको बैठकपछि, देउवा आफ्नो कक्षबाट बाहिर निस्किए। सडकमा हिँड्दा, उनी सोचिरहेका थिए—राजनीति केवल सत्ता मात्र होइन, विश्वासको खेल पनि हो। उनको मनमा छ, “कसरी म पार्टीलाई एकजुट राख्ने प्रयास गरूँ, जबकि केही निकटतम सदस्यहरू आफ्नै निर्णयमा दृढ छन्?”त्यस्तै, विशेष महाधिवेशनको तयारी भइरहेको भवनमा, प्रतिनिधिहरू उत्साह र जोशले भरिएका थिए। उनीहरू राजनीतिक भविष्यको निर्णय गर्न लागेका थिए। कतिपयले सोच्थे, यो केवल नेतृत्वको चुनाव हो, तर कतिपयले यो परिवर्तनको अवसरका रूपमा हेरे।देउवाको कार्यालयमा भने, सबै योजनाहरू पुनः पुनः समीक्षा भैरहेका थिए। “यदि हामी समयमै कदम नचाल्यौं भने पार्टीको इतिहासमा नयाँ अध्याय लेखिनेछ,” उनले एक विश्वासपात्र नेतालाई भने। देउवाको मनमा स्पष्ट थियो—उनले आफ्नो रणनीति केवल विरोधका लागि मात्र होइन, पार्टीलाई विभाजनबाट बचाउन बनाइरहेका थिए।
समय बित्दै गयो। महाधिवेशनको उद्घाटन समारोह सुरु भयो। प्रतिनिधिहरू स-साना समूहमा बसी छलफल गर्दै थिए। कतिपय पुराना नेता भावुक भए, कतिपय नयाँ अनुहार उत्साहित थिए। गगन थापाले जब प्रतिनिधिहरूलाई सम्बोधन गरे, तिनको आवाजमा आत्मविश्वास थियो, तर उनको दृष्टिले चुनौतीपूर्ण परिस्थितिको संकेत पनि स्पष्ट थियो। यस घटनाले नेपाली कांग्रेसको राजनीतिमा नयाँ मोड ल्याइदियो।सबै नेताहरूले बुझिसके कि राजनीतिमा विजेता त्यो हो, जसले सोचविचार गरेर निर्णय गर्छ, परिस्थितिको सामना गर्छ र आफ्नो मूल्यमान्यतामा अडिग रहन्छ।यो कथा हाम्रो वर्तमान राजनीतिक परिस्थितिको प्रतिविम्ब मात्र होइन, भविष्यका लागि चेतावनी पनि हो।