कतारबाट उपहारमा प्राप्त बोइङ ७४७लाई जुलाई ४ सम्म ‘एयर फोर्स वन’ बनाउने अमेरिकी योजना

अमेरिकी वायुसेनाले कतारबाट उपहारस्वरूप प्राप्त बोइङ ७४७ विमानलाई आगामी जुलाई ४ सम्म तयार पारेर ‘एयर फोर्स वन’ फ्लीटमा समावेश गर्ने लक्ष्य राखेको छ। एक अमेरिकी अधिकारी र कार्यक्रमसँग परिचित एक व्यक्तिका अनुसार, यो विमान अमेरिकाको २५०औँ स्थापना दिवसको समारोहअघि नै प्रयोगमा ल्याउने योजना छ।ह्वाइट हाउसले सन् २०२५ मा कतारबाट प्राप्त उक्त विलासी जेट स्वीकार गरेको थियो र अमेरिकी वायुसेनालाई यसलाई राष्ट्रपति स्तरको सुरक्षा तथा सुविधा अनुसार छिटो परिमार्जन गर्न निर्देशन दिएको थियो। यसका लागि एल–३ ह्यारिस कम्पनीलाई जिम्मा दिइएको छ। यदि कम्पनीले निर्धारित समयसीमा पूरा गर्‍यो भने राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले राष्ट्रिय समारोहअघि नयाँ राष्ट्रपति विमान प्रयोग गर्न पाउनेछन्।कार्यक्रमसँग परिचित स्रोतका अनुसार, ट्रम्पको जन्मदिन जुन १४ लाई लक्षित गर्दै विमानलाई अझै तीन हप्ता अगाडि नै हस्तान्तरण गर्ने प्रयास पनि भइरहेको थियो।कतारको यो उपहारले डेमोक्र्याट नेताहरू र सुशासन पक्षधरहरूको आलोचना खेपेको छ। उनीहरूले यसलाई हितको द्वन्द्व भन्दै राष्ट्रपति निर्णयमा प्रभाव पार्न सक्ने चेतावनी दिएका छन्। ट्रम्पले भने करिब ४० करोड डलर मूल्यको १३ वर्ष पुरानो विमान अस्वीकार गर्नु “मूर्खता” हुने बताएका छन्।हाल ‘एयर फोर्स वन’ फ्लीटमा दुई वटा परिमार्जित ७४७–२००बी विमान छन्। अमेरिकी राष्ट्रपति चढेको जुनसुकै वायुसेनाको विमानलाई ‘एयर फोर्स वन’ भनिन्छ।कतारको राजपरिवारले दिएको यो विमानलाई राष्ट्रपति प्रयोग योग्य बनाउन विशेष सुरक्षा प्रणाली, गोप्य सञ्चार प्रणाली, जासुसी रोक्ने प्रविधि तथा क्षेप्यास्त्र प्रतिरक्षा प्रणाली जडान गर्नुपर्ने विज्ञहरूले बताएका छन्।अमेरिकी वायुसेनाका प्रवक्ताले “विमान यसै गर्मीयाममा हस्तान्तरण हुने तालिकामै छ” बताएका छन्। उनका अनुसार, विमानको परिमार्जन र परीक्षण उडान पूरा भइसकेको छ र अहिले रंगरोगनको काम भइरहेको छ।

आधिकारिक नयाँ ‘एयर फोर्स वन’ परियोजना ढिलो

बोइङ कम्पनीले सञ्चालन गरिरहेको आधिकारिक नयाँ ‘एयर फोर्स वन’ परियोजना चार वर्ष ढिलो भइसकेको छ। दुई वटा ७४७–८ विमानलाई नयाँ राष्ट्रपति जेटमा रूपान्तरण गर्ने परियोजनाको डेलिभरी अब सन् २०२८ को मध्यसम्म मात्र हुने अपेक्षा गरिएको छ। यसले ट्रम्पको कार्यकाल सकिनुअघि नयाँ विमान नपाउने सम्भावना बढाएको छ।सन् २०१८ मा बोइङले ३.९ अर्ब डलरको निश्चित मूल्य सम्झौता गरेको भए पनि अहिले लागत ५ अर्ब डलरभन्दा बढी पुगेको छ। कम्पनीले यस परियोजनाबाट २.४ अर्ब डलर घाटा व्यहोरेको जनाएको छ।परियोजनालाई सुधार गर्न बोइङले सन् २०२५ मा नर्थरोप ग्रुम्यानका पूर्व कार्यकारी तथा बी–२१ बम्बर कार्यक्रममा काम गरेका स्टिभ सुलिभानलाई नेतृत्वमा ल्याएको थियो।यसैबीच, अमेरिकी वायुसेनाले राष्ट्रपति तथा उच्च अधिकारीका विमानका लागि नयाँ रातो, सेतो, गाढा नीलो र सुनौलो रंग संयोजन सार्वजनिक गरेको छ। यो रंग योजना ट्रम्पले लामो समयदेखि चाहँदै आएका थिए। यसअघि सन् २०२२ मा यस्तै प्रस्ताव रद्द गरिएको थियो।नयाँ रंग योजना ‘भीसी–२५बी’ अर्थात् बोइङ ७४७–८ मा प्रयोग गरिनेछ, जसले केनेडी युगदेखि चलिआएको सेतो र दुई तहको नीलो डिजाइनलाई प्रतिस्थापन गर्नेछ। उपराष्ट्रपति, मन्त्री र वरिष्ठ अधिकारीहरूले प्रयोग गर्ने चार वटा बोइङ ७५७–२०० विमान पनि पुनः रंगाइने छन्।गत डिसेम्बरमा अमेरिकी वायुसेनाले पूर्व लुफ्थान्सा कम्पनीका दुई वटा ७४७–८आई विमान ४० करोड डलरमा खरिद गरेको थियो। तीमध्ये एउटा तालिमका लागि र अर्को स्पेयर पार्ट्सका लागि प्रयोग गरिनेछ, किनभने हालको फ्लीट सन् १९९० देखि सेवामा छ र भविष्यमा अवकाश दिने तयारी भइरहेको छ।