अमेरिका–चीन व्यापार युद्धको अन्त्यतर्फ: ट्रम्प–सी भेटमा 'महासम्झौता' को आधार तयार

विश्वका दुई आर्थिक महाशक्तिबीचको तनावपूर्ण व्यापार युद्ध अब शान्तिको दिशामा लम्किरहेको छ—यो समाचारले अमेरिकी किसानदेखि चिनियाँ उद्योगपतिहरूसम्म सबैलाई उत्साहित बनाएको छ! अमेरिकी ट्रेजरी सेक्रेटरी स्कट बेसेन्टले आइतबार मलेसियाको आसियान शिखर सम्मेलनको साइडलाइनमा चिनियाँ उपप्रधानमन्त्री हे लिफेङसँगको 'रचनात्मक' भेटपछि ठूलो घोषणा गरे: दुई देशले सम्भावित व्यापार सम्झौताको आधारभूत ढाँचा तयार पारेका छन्, जसलाई यसै साता दक्षिण कोरियामा हुने राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प र सी जिनपिङबीचको भेटमा अन्तिम रूप दिइनेछ। यसले ट्रम्पको चेतावनीपूर्ण १०० प्रतिशत ट्यारिफ (नोभेम्बर १० पछि लागू हुने) लाई रोक्ने अपेक्षा गरिएको छ, जसले विश्व बजारमा तुफान ल्याउन सक्थ्यो।

यो ढाँचागत सहमतिले धेरै विवादास्पद मुद्दाहरू समेटेको छ, जसले वैश्विक अर्थतन्त्रलाई नयाँ सास फेर्नेछ। सबैभन्दा ठूलो हाइलाइट हो टिकटकको अमेरिकी सञ्चालनसम्बन्धी 'अन्तिम सम्झौता'—ट्रम्पको पहिलो कार्यकालमा प्रतिबन्धित यो एपलाई युवा मतदाताहरूको समर्थनमा चुनाव जित्न प्रयोग गरेका ट्रम्पले अब यसलाई अमेरिकी नियमन र स्वामित्वमा ल्याउने बाटो खोलेका छन्। बेसेन्टले एनबीसीको 'मिट द प्रेस' मा भने, "म्याड्रिडमा सुरु भएको यो सम्झौता अब पूर्ण तयार छ, ट्रम्प र सीले यसलाई 'कन्जुमेट' गर्नेछन्!" यसैगरी, चीनले कडा पारेको दुर्लभ खनिज (रेर अर्थ मिनरल्स) निर्यात नियन्त्रणलाई एक वर्षका लागि स्थगित गर्ने भएको छ, जसले अमेरिकी सेमिकन्डक्टर, जेट इन्जिन र प्रविधि उद्योगहरूलाई ठूलो राहत दिन्छ। चीनले यसको पुनरावलोकन गर्ने र अमेरिकी फेन्टानिल पूर्ववर्ती रसायनहरू रोक्ने सहमति पनि गरेको छ।

ट्रम्पको ट्यारिफ धम्कीले नै यो सफलता जितेको बेसेन्टले खुलासा गरे: "ट्रम्पको लीभरेजले हामीलाई बलियो बनायो, अब १०० प्रतिशत ट्यारिफ 'इफेक्टिभली अफ द टेबल' छ!" यसको सट्टामा, चीनले अमेरिकी भटमास र कृषि उत्पादनहरूको 'ठूलो मात्रामा' खरिद पुनः सुरु गर्नेछ—सेप्टेम्बरमा ब्राजिल र अर्जेन्टिनाबाट मात्र खरिद गरेको चीनले अब अमेरिकी किसानहरूको खेतबारीमा आशाको वर्षा गराउनेछ, जसले $१३ बिलियनभन्दा बढीको व्यापारलाई पुनर्जीवित गर्नेछ। चिनियाँ सरकारले विज्ञप्तिमा भनेको छ, "दुवै पक्षले सरोकारहरू सम्बोधन गर्ने आधारभूत सहमतिमा पुगेका छन्, अब विशिष्ट विवरणहरू अन्तिम रूप दिने तयारी छ।" यो भेटलाई बेइजिङले 'रचनात्मक' भन्दै स्वागत गरेको छ।ट्रम्पको एसिया भ्रमण—मलेसियाको आसियान शिखरबाट सुरु भई जापान, दक्षिण कोरिया र एपेक सम्मेलनसम्म—यो सम्झौताको मञ्च बनेको छ। ट्रम्पले भने, "हामीसँग चीनसँग डिल हुनेछ, हामी चीन र अमेरिकामा थप भेटहरू गर्नेछौं—वाशिङ्टन वा मार-अ-लागोमा!" यसमा ताइवान, हङकङको जिमी लाईको रिहाई र फेन्टानिल संकट जस्ता भूराजनीतिक मुद्दाहरू पनि छलफल हुने अपेक्षा छ। मलेसिया, थाइल्याण्ड, भियतनाम र कम्बोडियासँगको थप व्यापार सम्झौताहरूले दक्षिणपूर्वी एसियालाई पनि फाइदा पुर्याउने छ।यो समाचारले स्टक मार्केटमा उछाल ल्याएको छ—विश्वव्यापी व्यापार असन्तुलन, चिप प्रविधि र उत्पादन विभेद जस्ता जरा मुद्दाहरूको दीर्घकालीन समाधानतर्फ यो पहिलो ठूलो कदम हो। ट्रम्प–सीको बिहीबारको भेटले यदि सफल भयो भने, यो 'महासम्झौता' ले अमेरिकी किसानहरूलाई धन्यवाद दिँदै वैश्विक अर्थतन्त्रलाई नयाँ ऊर्जा दिनेछ।