भेनेजुएलामाथि अमेरिकी कारबाहीबारे सिनेटमा कडा बहस, रुबियोले भने– “यो युद्ध होइन, कानुनी कारबाही हो”

वासिङटन — भेनेजुएलामा गरिएको अमेरिकी सैन्य कारबाही र पूर्वराष्ट्रपति निकोलस मादुरोलाई पक्राउ गरी अमेरिकामा थुनिएको विषयमा अमेरिकी सिनेटको वैदेशिक मामिला समितिमा लामो समयपछि सार्वजनिक सुनुवाइ सम्पन्न भएको छ। डोनाल्ड ट्रम्प प्रशासनले भेनेजुएलामा गरेको अभूतपूर्व हवाई आक्रमण र मादुरोलाई सत्ताच्युत गरेपछि पहिलो पटक अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियो सिनेटरहरूको प्रश्नको सामना गर्न समितिमा उपस्थित भएका हुन्।डेमोक्रेट सिनेटर टिम केनले सुनुवाइको सुरुआत गर्दै भने, “अन्ततः सार्वजनिक सुनुवाइ भयो।” उनले ट्रम्प प्रशासन कसरी यस बिन्दुसम्म आइपुग्यो भन्नेबारे विस्तृत समीक्षा गर्दै सन् २०२५ सेप्टेम्बर २ मा क्यारिबियन क्षेत्रमा कथित लागुऔषध तस्करीमा संलग्न डुंगामाथि गरिएको पहिलो अमेरिकी आक्रमणको स्मरण गराए। केनले ती कारबाहीको कानुनी आधारबारे भएका छलफल गोप्य राखिएकोप्रति असन्तुष्टि व्यक्त गरे।तर सुनुवाइको मुख्य केन्द्रबिन्दु सन् २०२६ को जनवरी ३ मा भएको घटना थियो, जब अमेरिकी डेल्टा फोर्सले रातारात कारबाही गर्दै मादुरोलाई भेनेजुएलाबाट पक्राउ गरी न्यूयोर्क पुर्‍याएको थियो। मादुरोलाई लागुऔषध तस्करीसम्बन्धी अभियोगमा अमेरिकी अदालतमा उपस्थित गराइएको छ भने भेनेजुएलाको नेतृत्व अहिले अन्तरिम राष्ट्रपति डेल्सी रोड्रिगेजले सम्हालेकी छन्।विदेशमन्त्री रुबियोले स्पष्ट शब्दमा भने कि अमेरिका भेनेजुएलासँग युद्धमा छैन। “हामीले कुनै देश कब्जा गरेका छैनौं। भेनेजुएलामा अमेरिकी सेना तैनाथ छैन,” उनले आफ्नो लिखित वक्तव्यमा उल्लेख गरे। उनले यस कारबाहीलाई ‘सैन्य आक्रमण’ नभई ‘कानुन कार्यान्वयनको प्रक्रिया’ भएको दाबी गरे।

तर रिपब्लिकन सिनेटर र्यान्ड पलले यसलाई “सैन्य शक्तिको प्रयोग गरेर गरिएको लागुऔषध कारबाही” भन्दै कटाक्ष गरे। आलोचकहरूले कंग्रेसलाई छल्दै ट्रम्प प्रशासनले युद्ध शक्तिसम्बन्धी कानुन उल्लंघन गरेको आरोप लगाए पनि रुबियो आफ्नो अडानमा दृढ देखिए।रुबियोले मादुरो वैध राष्ट्रपति नभई अभियुक्त अपराधी भएको दाबी गर्दै भने, “उनीसँग कुनै पनि सम्झौता सम्भव थिएन। उनीमाथि भरोसा गर्न सकिँदैन।” उनले मादुरो शासन भ्रष्टाचार र लुटतन्त्रमा आधारित रहेको र उनको हटाइँले भेनेजुएलामा सुधारको बाटो खोलिएको दाबी गरे।

सुनुवाइका क्रममा रुबियोले भेनेजुएलाको तेल उद्योगबारे अमेरिकी योजनासमेत सार्वजनिक गरे। उनका अनुसार भेनेजुएलाबाट बिक्री हुने तेलको आम्दानी हाल कतारस्थित एक अपतटीय खातामा राखिएको छ, जसलाई पछि अमेरिकी कोष मन्त्रालयको ‘ब्लक्ड अकाउन्ट’मा सारिनेछ। भेनेजुएलाले ती रकम प्रयोग गर्न अमेरिका समक्ष अनुरोध गर्नुपर्ने र आवश्यकताको मूल्याङ्कनपछि मात्र रकम निकासा गरिने उनले बताए।यसको उद्देश्य भेनेजुएलाको तेल आम्दानी रूस वा चीनतर्फ जान नदिई अमेरिकी उत्पादन र सेवामा खर्च गराउनु रहेको रुबियोको भनाइ छ। यद्यपि, दीर्घकालीन रूपमा भेनेजुएलाको प्राकृतिक स्रोतको नियन्त्रण पुनः त्यहीँका जनतामा फर्काइने उनले बताए।रुबियोले भविष्यमा थप सैन्य कारबाहीको सम्भावना पूर्ण रूपमा नकारेनन्। “हामी त्यसो गर्न चाहँदैनौं, तर आवश्यक परे विकल्प खुला छ,” उनले भने। विश्लेषकहरूका अनुसार मादुरोविरुद्धको कारबाहीले भेनेजुएलाका अन्य सरकारी अधिकारी र सुरक्षाकर्मीलाई कडा सन्देश दिएको छ।

सुनुवाइको अन्त्यतिर रुबियोले ल्याटिन अमेरिकामा भइरहेको परिवर्तनलाई समय दिन आग्रह गरे। “हामी अझै चार हप्ता पनि पुगेका छैनौं,” उनले भने, “तर दिशा सही छ।” उनले अन्तरिम राष्ट्रपति रोड्रिगेजले क्युबालाई दिइँदै आएको तेल आपूर्ति बन्द गर्ने प्रतिबद्धता जनाएको उल्लेख गरे, जसले क्युबा सरकारलाई गम्भीर सन्देश गएको विश्लेषकहरूको भनाइ छ।आगामी महिनाहरूमा अमेरिकी योजनाले कत्तिको सफलता पाउँछ भन्ने विषयमा चासो बढेको छ। तर रुबियोले प्रस्तुत गरेको दृष्टिकोण अनुसार अमेरिका भेनेजुएलामा मात्र होइन, सम्पूर्ण क्षेत्रीय राजनीतिमा ऐतिहासिक परिवर्तनको दिशामा अघि बढिरहेको देखिन्छ।