वीरेन्द्रबहादुर बस्नेतको राजनीतिक यात्रा : गतिशील लोकतान्त्रिक पार्टी (गतिलो) र नयाँ सोचको सुरुवात

आगामी फागुन २१ गतेका लागि तय गरिएको प्रतिनिधिसभा तथा प्रदेशसभा निर्वाचनलाई लक्षित गर्दै नयाँ राजनीतिक दलहरूको दर्ता तीव्र रूपमा बढिरहेको छ। यसै सन्दर्भमा हालै निर्वाचन आयोगले नयाँ राजनीतिक दल “गतिशील लोकतान्त्रिक पार्टी (गतिलो)” लाई दर्ता प्रमाणपत्र प्रदान गरेको छ। यो नयाँ पार्टी अहिलेको राजनीतिक परिदृश्यमा निकै चर्चामा रहेको छ, र यसको प्रमुख कारण हुन् — यो दलका संस्थापक तथा चर्चित व्यवसायी वीरेन्द्रबहादुर बस्नेत।बस्नेत नेपालको विमानन क्षेत्रमा निकै सफल नाम हो। उनले स्थापना गरेको बुद्ध एयर आज नेपालको सबैभन्दा सफल र विश्वसनीय एयरलाइन्स कम्पनी मानिन्छ। दुई दशकभन्दा बढी समयदेखि उनले बुद्ध एयरलाई व्यवस्थित, पारदर्शी र नाफामुखी मोडेलमा रूपान्तरण गर्दै आएका छन्। उनका अनुसार बुद्ध एयरले केवल व्यापारिक दृष्टिले मात्र नभई सामाजिक दृष्टिले पनि देशका दुर्गम भूभागहरूमा सेवा पु-याउँदै राष्ट्र विकासमा ठूलो योगदान पुर्‍याएको छ। तर, अब उनी यस सफल व्यवसायिक पृष्ठभूमिबाट बाहिर निस्केर नयाँ भूमिकामा, नयाँ यात्रामा — राजनीतिमा प्रवेश गरेका छन्।

व्यवसायीबाट राजनीतिज्ञसम्मको यात्रा

एक वर्षअघि मात्रै बस्नेतले पत्रकारहरूसँगको कुराकानीमा स्पष्ट रूपमा भनेका थिए — “६० वर्ष नाघिसकेँ, अब नयाँ कम्पनी खोल्ने ऊर्जा छैन। बुद्ध एयरलाई अटो-मोडमा लगाइसकेको छु, अहिले म पूर्ण रूपमा कृषि व्यवसायमै केन्द्रित छु।” उनी त्यसबेला मोरङको डाँगीहाटस्थित आफ्नो धान-चामल मिल, कृषि फार्म, र स्थानीय किसानहरूसँगको सहकार्यमा व्यस्त थिए। उनले आफू देशको विकास राजनीतिबाट होइन, कृषि उत्पादन र ग्रामीण अर्थतन्त्र सुदृढीकरणबाट गर्न सकिन्छ भन्ने धारणा राख्थे।तर अहिले भने उनी ठीक त्यसै क्षेत्रमा — राजनीतिमा — प्रवेश गरेका छन्, जसका लागि अझ धेरै ऊर्जा, समय र धैर्य चाहिन्छ। यही विषयमा सेतोपाटीका पत्रकारसँगको कुराकानीमा बस्नेतले स्पष्ट रूपमा भनेका छन्, “म राजनीतिमा आउने सोचमा पहिले थिएन, तर देशको अवस्थाले मलाई यसतर्फ सोच्न बाध्य बनायो। हामीले जति नै प्रयास गर्‍यौं, जबसम्म नीति र निर्णय तहमा परिवर्तन आउँदैन, ठूला सुधार सम्भव छैन।”

कृषिबाट राजनीतिसम्मको प्रेरणा

बस्नेतका अनुसार, नेपालमा कृषि क्षेत्र अझै पनि पछाडि छ, जबकि देशको झण्डै दुई तिहाइ जनसंख्या कृषि पेशासँग प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष रूपमा जोडिएको छ। उनी भन्छन्, “कृषकहरूलाई समर्थन मूल्य छैन, बजारमा ठगी हुन्छ, उत्पादन बेच्ने प्लेटफर्म छैन। सरकारको नीतिहरू पनि व्यवहारिक छैनन्।” यसै कारण उनले कृषि क्षेत्रको समस्यालाई नीति तहबाटै समाधान गर्नुपर्ने आवश्यकता महसुस गरे।उनले थपे, “जबसम्म नीति परिवर्तन हुँदैन, कृषकले उत्पादन बढाउँछ तर लाभ पाउँदैन। त्यसैले म अब नीति निर्माणमा प्रत्यक्ष भूमिका खेल्ने सोचका साथ राजनीतिमा आएको हुँ।”बस्नेतले आफ्नो गतिशील लोकतान्त्रिक पार्टी (गतिलो) लाई कृषि, उद्योग, पूर्वाधार, शिक्षा र सुशासनमुखी दलका रूपमा अघि बढाउने बताए। उनले भने, “हामी पुराना दलहरूको विकल्प होइनौं, तर नयाँ सोच र व्यवहारिक दृष्टिकोण ल्याउने शक्ति हौं।”

गतिशील लोकतान्त्रिक पार्टीको नीति र लक्ष्य

गतिलो पार्टीको मूल दर्शन “गति, गतिशीलता र लोकतान्त्रिक मूल्यमा आधारित समृद्ध नेपाल” भन्ने हो। बस्नेतले पार्टीको मुख्य प्राथमिकता देशमा व्यवसायमैत्री वातावरण निर्माण, रोजगार सृजना, कृषि आत्मनिर्भरता, र सुशासन प्रवर्द्धन हुने बताए।उनका अनुसार, नेपालको राजनीति कथनप्रधान बनेको छ तर कार्यप्रधान बन्न सकेको छैन। त्यसैले गतिलोले कार्यनिष्ठ र नतिजामुखी शासनको मोडेल ल्याउनेछ। उनले भने, “हामी नाराबाजी होइन, काम गरेर देखाउने दल बन्नेछौं। हाम्रो नीति कागजमा होइन, व्यवहारमा देखिनेछ।”उनले पार्टीको आर्थिक दृष्टिकोण स्पष्ट पार्दै भने, “नेपालमा विदेशी लगानी ल्याउन डराइन्छ, तर सही नीतिले त्यो सम्भव छ। सरकारले निजी क्षेत्रलाई दुश्मन होइन, साझेदारका रूपमा हेर्नुपर्छ। बुद्ध एयर र अन्य निजी कम्पनीहरूले देखाइसकेका छन् कि निजी क्षेत्रले पनि देश विकास गर्न सक्छ।”

राजनीतिमा व्यवसायीहरूको भूमिका

बस्नेतले राजनीतिमा प्रवेशसँगै देशमा नयाँ बहस सुरु गरेका छन् — के सफल व्यवसायीहरू राजनीतिमा आउनुपर्छ? उनी भन्छन्, “व्यवसायीहरू देशको आर्थिक मेरुदण्ड हुन्। उनीहरूलाई नीति बनाउने तहमा ल्याउन सके देशले तीव्र गतिमा विकास गर्छ।”उनका अनुसार, देशमा अहिलेको समस्या केवल स्रोतसाधनको अभाव होइन, व्यवस्थापन र नीतिगत असफलता हो। उनले भने, “व्यवसायीहरू सधैं नाफा मात्र हेर्छन् भन्ने भ्रम छ, तर साँचो व्यवसायी समाजसँगै बढ्न चाहन्छ। राजनीतिमा आएर हामीले सोही सोच लागू गर्न सक्छौं।”

बहुमत र व्यवहारिक राजनीति

बस्नेतले पार्टीले हालै मात्र दर्ता प्रमाणपत्र प्राप्त गरे पनि आगामी निर्वाचनमा सक्रिय सहभागिता जनाउने तयारी भइरहेको बताए। उनले स्पष्ट पारे, “हामी अहिले बहुमत ल्याउने सपना देखिरहेका छैनौं। हाम्रो उद्देश्य देशमा राजनीतिक संस्कारमा सुधार ल्याउने हो।”उनका अनुसार, पुराना दलहरू जनताबाट टाढा गएका छन्, र उनीहरूको ध्यान सत्ता र शक्ति सन्तुलनमा केन्द्रित छ। गतिलो भने जनतासँग सीधा संवाद, स्थानीय समस्या समाधान र व्यवहारिक समाधानमा केन्द्रित हुनेछ। उनले भने, “हामी साना तर ठूला परिणाम दिने काम गर्नेछौं। विश्वास जित्न समय लाग्छ, तर दिशा सही भए परिवर्तन सम्भव छ।”

समाज र राजनीतिप्रतिको दृष्टिकोण

बस्नेतले आफूलाई “राजनीतिक नेता” भन्दा “नीतिनिर्माणमा योगदान दिने नागरिक”का रूपमा हेर्ने बताएका छन्। उनका अनुसार, नेपालको समस्या नेतृत्वको कमी होइन, “इमानदार दृष्टिकोणको कमी” हो। उनले भने, “हामीले नेताहरू धेरै जन्मायौं, तर कार्यकुशल, उत्तरदायी र पारदर्शी नेताहरू कम उत्पादन गर्‍यौं। अब त्यो खालीपन पूरा गर्ने समय आएको छ।”उनी भन्छन्, “राजनीति सेवा हो, पेशा होइन। त्यसलाई व्यवसाय जस्तो पारदर्शी, जवाफदेही र नतिजामुखी बनाउन सके देशको मुहार बदल्न धेरै समय लाग्दैन।”

नयाँ पुस्तालाई सन्देश

बस्नेतले नयाँ पुस्तालाई राजनीतिमा चासो लिन र सक्रिय सहभागिता जनाउन आग्रह गरेका छन्। उनी भन्छन्, “हामीले युवालाई विदेश पठाएर देशमा ‘ब्रेन ड्रेन’ बढाइरहेका छौं। अब उनीहरूलाई यही देशमा अवसर सिर्जना गर्नुपर्छ। गतिलो पार्टीले युवालाई नेतृत्वमा ल्याउने प्राथमिकता दिनेछ।”उनका अनुसार, युवा पुस्ता परिवर्तनका सबैभन्दा ठूला वाहक हुन्। तर उनीहरू राजनीतिबाट निराश भएका छन्। “हामी त्यो निराशा तोड्नेछौं। युवालाई केवल मतदाता होइन, नीति बनाउने साझेदार बनाउनेछौं,” बस्नेतले भने।

आशा र जिम्मेवारीको नयाँ अध्याय

वीरेन्द्रबहादुर बस्नेतको राजनीतिमा प्रवेश केवल व्यक्तिगत निर्णय होइन, नेपालको राजनीतिक संस्कारमा नयाँ सोचको संकेत हो। उनी व्यवसायबाट राजनीतिमा आएको कारण केवल शक्ति वा प्रतिष्ठा होइन, देशलाई नयाँ दिशा दिने इच्छा हो। उनले दशकौंको अनुभव, व्यवस्थापन क्षमता र इमानदार छवि राजनीतिमा लगानी गर्न खोजेका छन्।गतिलो पार्टीले कति जनसमर्थन पाउँछ, आगामी निर्वाचनमा कस्तो परिणाम ल्याउँछ — त्यो भविष्यले देखाउनेछ। तर अहिले नै स्पष्ट छ — बस्नेतको यो कदमले नेपालको राजनीतिमा व्यवसायिक सोच, पारदर्शिता र परिणाममुखी कार्यशैली को आवश्यकता पुनः उजागर गरेको छ।नेपालको राजनीतिक इतिहासमा धेरै नेताहरू आएका र गएका छन्, तर व्यवसायिक दृष्टि र विकासमुखी सोच भएका नेताहरू दुर्लभ छन्। यदि बस्नेतले आफ्नो प्रतिबद्धता र दृष्टि व्यवहारमा रूपान्तरण गर्न सके भने, गतिशील लोकतान्त्रिक पार्टी नेपालको राजनीतिमा एउटा फरक अध्यायको सुरुवात गर्न सक्छ।