‘श्रमिकको सम्मान, श्रमिकको अधिकार—हाम्रो साझा अभियान’ नारासहित केन्द्रीय सदस्यमा उम्मेदवारी

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनमा श्रमिकका मुद्दालाई पार्टीको नीति निर्माणको केन्द्रमा स्थापित गर्ने प्रतिबद्धतासहित युवा नेता सुनिल के.सी.ले श्रमिक कोटाबाट केन्द्रीय सदस्य पदमा उम्मेदवारी दिएका छन्। मंगलबार उम्मेदवारी दर्ता गराउँदै के.सी.ले श्रमिकको हक, अधिकार, सम्मान र हितलाई केवल नारामा सीमित नराखी पार्टीको नीति तथा निर्णय प्रक्रियाको मूलधारमा स्थापित गर्ने आफ्नो प्रतिबद्धता अघि सारेका छन्।

“श्रमिकको सम्मान, श्रमिकको अधिकार—हाम्रो साझा अभियान” भन्ने नारासहित मैदानमा उत्रिएका के.सी.ले श्रमिकका आधारभूत सवाललाई राज्यको नीति निर्माणको तहसम्म प्रभावकारी रूपमा पुर्‍याउने एजेन्डालाई आफ्नो उम्मेदवारीको मुख्य आधार बनाएका छन्। उचित पारिश्रमिक, सामाजिक सुरक्षा, सुरक्षित कार्यस्थल र रोजगारीको सुनिश्चिततालाई श्रमिकका प्राथमिक अधिकारका रूपमा स्थापित गर्नुपर्ने उनको धारणा छ।

के.सी.ले श्रमिकका समस्या केवल श्रम बजार वा कार्यस्थलमा सीमित नरहेको उल्लेख गर्दै त्यसको दीर्घकालीन समाधानका लागि राजनीतिक दलको नीति र राज्यको कानुन निर्माण प्रक्रियामै श्रमिकको अर्थपूर्ण सहभागिता आवश्यक रहेको बताएका छन्। उनका अनुसार श्रमिकले आफ्नो श्रम बेचेर मात्र अर्थतन्त्र धानिरहेका छैनन्, उनीहरू देशको उत्पादन, विकास र समृद्धिका महत्वपूर्ण आधारसमेत हुन्। त्यसैले श्रमिकको आवाज नीति निर्माण गर्ने तहसम्म बलियो रूपमा पुग्नुपर्ने आवश्यकता उनले औँल्याएका छन्।

उनको उम्मेदवारीमा औपचारिक क्षेत्रसँगै अनौपचारिक क्षेत्रमा कार्यरत श्रमिकका सवाललाई पनि विशेष प्राथमिकता दिइएको छ। लामो समयदेखि सामाजिक सुरक्षा, श्रम अधिकार र राज्यका सेवासुविधाबाट अपेक्षित रूपमा लाभान्वित हुन नसकेका अनौपचारिक क्षेत्रका श्रमिकको अधिकार संरक्षणलाई उनले आफ्नो प्रमुख एजेन्डाका रूपमा अघि सारेका छन्। श्रम गर्ने तर राज्यको औपचारिक संरचनामा नदेखिने ठूलो श्रमिक वर्गका समस्या सम्बोधन गर्न नीतिगत सुधार आवश्यक रहेको उनको जोड छ।

त्यसैगरी, महिला श्रमिकका विशेष अधिकार र उनीहरूले कार्यस्थलमा भोग्दै आएका समस्या समाधानलाई पनि के.सी.ले आफ्नो प्राथमिकतामा राखेका छन्। महिलाका लागि सुरक्षित, सम्मानजनक र समान अवसरयुक्त कार्य वातावरण निर्माण गर्नुपर्ने तथा श्रम क्षेत्रमा हुने विभेद र असमानता अन्त्यका लागि प्रभावकारी नीतिगत व्यवस्था आवश्यक रहेको उनको धारणा छ।

युवा श्रमिकका लागि सीप विकास, क्षमता अभिवृद्धि र रोजगारीका अवसर विस्तारलाई पनि के.सी.ले आफ्नो अभियानको महत्वपूर्ण हिस्सा बनाएका छन्। सीप र रोजगारीबीचको दूरी घटाउँदै युवालाई स्वदेशमै सम्मानजनक रोजगारीको अवसर सिर्जना गर्नुपर्ने आवश्यकता उनले औँल्याएका छन्। बदलिँदो श्रम बजारको आवश्यकताअनुसार सीप विकासका कार्यक्रमलाई प्रभावकारी र परिणाममुखी बनाउनुपर्ने उनको भनाइ छ।

वैदेशिक रोजगारीमा रहेका नेपाली श्रमिकका सवाल पनि उनको एजेन्डाको महत्वपूर्ण पक्ष बनेका छन्। देशको अर्थतन्त्रमा ठूलो योगदान पुर्‍याइरहेका वैदेशिक रोजगारीमा संलग्न श्रमिकको सुरक्षा, अधिकार र सम्मान सुनिश्चित गर्न राज्यले थप प्रभावकारी भूमिका निर्वाह गर्नुपर्ने के.सी.को धारणा छ। विदेशमा श्रम गरिरहेका नेपालीले भोग्ने कानुनी, सामाजिक तथा रोजगारसम्बन्धी समस्यालाई सम्बन्धित निकायमार्फत प्रभावकारी रूपमा सम्बोधन गर्नुपर्ने उनले बताएका छन्।

के.सी.ले आफ्नो उम्मेदवारीलाई व्यक्तिगत राजनीतिक आकांक्षाभन्दा पनि श्रमिकका आवाजलाई पार्टीको उच्च तहसम्म पुर्‍याउने अवसरका रूपमा प्रस्तुत गरेका छन्। उनका अनुसार श्रमिक वर्गको समस्या बुझ्ने, त्यसलाई राजनीतिक बहसमा ल्याउने र नीतिगत तहमा सम्बोधन गराउने जिम्मेवारी राजनीतिक नेतृत्वको पनि हो। त्यसैले श्रमिकको प्रतिनिधित्व केवल सांकेतिक नभई निर्णय प्रक्रियामा प्रभाव पार्ने किसिमको हुनुपर्ने उनको जोड छ।

नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनले पार्टीको आगामी राजनीतिक दिशा र नेतृत्वबारे महत्वपूर्ण निर्णय गर्ने भएकाले श्रमिक कोटाबाट आएको उम्मेदवारीलाई पनि चासोका साथ हेरिएको छ। श्रमिकका मुद्दा, युवा पुस्ताको अपेक्षा र बदलिँदो श्रम बजारका चुनौतीलाई पार्टीको मूल राजनीतिक एजेन्डासँग जोड्ने प्रयासका रूपमा के.सी.को उम्मेदवारीलाई प्रस्तुत गरिएको छ।

आफ्नो अभियानमार्फत श्रमिकका आवाजलाई संगठित र प्रभावकारी बनाउने बताउँदै के.सी.ले महाधिवेशन प्रतिनिधि, श्रमिक तथा शुभेच्छुकबाट साथ, सहयोग र अमूल्य मतको अपेक्षा गरेका छन्। उनले श्रमिकको हक र अधिकारका लागि आफू निरन्तर आवाज उठाउने प्रतिबद्धतासमेत व्यक्त गरेका छन्।

“श्रमिकको सम्मान, श्रमिकको अधिकार—हाम्रो साझा अभियान” भन्ने नारासहित अघि बढेको के.सी.को उम्मेदवारीले अब कांग्रेसको महाधिवेशनमा श्रमिकका मुद्दालाई कति प्रभावकारी रूपमा बहसको केन्द्रमा ल्याउन सक्छ भन्ने चासो बढाएको छ। श्रमिकको आवाजलाई प्रतिनिधित्व गर्ने दाबीका साथ मैदानमा उत्रिएका के.सी.का लागि महाधिवेशन प्रतिनिधिको समर्थन नै अब उनको राजनीतिक यात्राको अर्को महत्वपूर्ण परीक्षा बन्नेछ।