क्यारिबियनमा नौका आक्रमणमा सम्भावित युद्ध अपराध: अमेरिकी सांसदहरूको द्विपक्षीय विवाद

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको क्यारिबियनमा लागूऔषध तस्करी गर्ने शंकित नौकाहरूमाथिको आक्रामक सैन्य अभियानका क्रममा अमेरिकी सैन्य अधिकारीहरूले युद्ध अपराध गरेको हुन सक्ने सुझाव सोमबार (नोभेम्बर ३०, २०२५) कांग्रेसका शीर्ष रिपब्लिकन र डेमोक्र्याट सांसदहरूले दिएका छन्। यो विवाद शुक्रबार प्रकाशित वाशिङ्टन पोस्टको विस्तृत रिपोर्टका कारण भड्किएको हो, जसले रक्षा सचिव पिट हेग्सेथले लक्षित नौकामा सवार सबैलाई मार्ने मौखिक आदेश दिएको र यसले सेप्टेम्बरको सुरुमा प्रारम्भिक आक्रमणबाट बाँचेका व्यक्तिहरूलाई मार्न दोस्रो हड्ताल गरिएको दाबी गरेको छ। यो घटना सेप्टेम्बरदेखि २२+ आक्रमणमा कम्तीमा ८३ जनाको ज्यान लिएको व्यापक अभियानको हिस्सा हो, जसले कांग्रेसको निगरानीको माग गरेको छ र अमेरिकी तथा अन्तर्राष्ट्रिय कानूनअन्तर्गत सञ्चालनको वैधानिकतामाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ।

वाशिङ्टन पोस्ट रिपोर्ट: सेप्टेम्बर २ को “डबल-ट्याप” हड्ताल

रिपोर्ट ट्रम्पको “नार्को-आतंकवाद” अभियानको पहिलो हड्तालमा केन्द्रित छ, जुन २०२५ सेप्टेम्बर २ मा भेनेजुएलाको तट नजिकै भएको थियो। अमेरिकी गुप्तचरले नेभी सिल टिम ६ को निगरानीमार्फत ११ जनासहितको नौका पहिचान गरेको थियो, जसलाई भेनेजुएलाली कार्टेल र ट्रेन डे अरागुआजस्ता आतंकवादी समूहसँग जोडिएको लागूऔषध तस्करीको शंकामा लिइएको थियो। चार प्रत्यक्ष स्रोतका अनुसार, हेग्सेथले सैन्य नेताहरूलाई जानकारी दिँदै कुनै पनि बाँच्ने नहोस् भनेर स्पष्ट निर्देशन दिए, जसलाई अमेरिकी मातृभूमि सुरक्षालाई खतरा पुग्ने “घातक, गतिशील हड्ताल” को रूपमा प्रस्तुत गरे।

प्रारम्भिक मिसाइल हमलाले नौका नष्ट गरी ९ जनाको ज्यान लियो, तर दुई जना जीवित बाँचेका थिए जसले मलबामा चिप्लिएका थिए। अमेरिकी विशेष सञ्चालन कमान्ड (SOCOM) का प्रमुख एडम. फ्रांक एम. “मिच” ब्राडलीले हेग्सेथको आदेश पालन गर्दै र बाँचेकाहरूलाई सतर्क नपार्न/मालसामान बाँच्न नदिन दोस्रो हड्तालको आदेश दिए—थप मिसाइल चलाएर। नौका पूर्ण रूपमा डुबाइयो जसले नेभिगेसन खतरा हटायो भनेर आधिकारिक जानकारी दिइएको थियो, तर आलोचकहरूका अनुसार यो घाइतेहरूलाई लक्षित गर्ने उद्देश्य लुकाउन थियो। यो “डबल-ट्याप” रणनीति आधुनिक अमेरिकी काउन्टर-नार्कोटिक्स सञ्चालनमा अभूतपूर्व छ, जसले पहिले कोस्ट गार्डद्वारा अवरोध, पक्राउ, अभियोजन र गुप्तचरका लागि सोधपुछ गर्ने अभ्यासलाई चुनौती दिन्छ।

हड्तालहरू सेप्टेम्बर ५ को गोप्य कार्यालय अफ लिगल काउनसेल मेमोअन्तर्गत अधिकृत छन्, जसले लक्ष्यहरूलाई मादुरो शासन र चिनियाँ समर्थित कार्टेलसँग जोडिएको “तत्काल खतरा” को रूपमा वर्गीकरण गर्छ। तर, पोस्टले आन्तरिक असहमति उजागर गरेको छ: SOUTHCOM का पूर्वकमान्डर एडम. अल्भिन होल्सीले वैधानिकतामाथि प्रश्न उठाई अक्टोबरमा राजीनामा दिन प्रस्ताव गरे, जबकि कमान्डका शीर्ष कानून व्यवस्थापकले हड्तालहरू अवैध ठहराए। बेलायतजस्ता सहयोगीहरूले चिन्ताका कारण गुप्तचर साझेदारी रोके। हालसम्म अभियानले २२+ नौका नष्ट गरेको छ, तर दर्जनौंको ज्यान लिएको छ र अभियोजनको सार्वजनिक प्रमाण छैन।

द्विपक्षीय निन्दा: कांग्रेसका आवाजहरू

सोमबारका टक शोहरूमा सांसदहरूको प्रतिक्रियाले पक्षपातभन्दा उत्तरदायित्वलाई प्राथमिकता दिएको दुर्लभ एकताको प्रदर्शन गरेको छ।

• रिप. माइक टर्नर (आर-ओहियो), पूर्व हाउस इन्टेलिजेन्स कमिटी अध्यक्ष र सशस्त्र सेवा सदस्य, CBS को फेस द नेसन मा: “यदि यो भएको भए, यो धेरै गम्भीर हुन्छ, र म सहमत छु कि यो अवैध कार्य हुन्छ।” टर्नरले हड्तालहरूको वैधानिक आधारमा पहिलेदेखि नै “गम्भीर प्रश्नहरू” रहेको उल्लेख गर्दै दोस्रो हड्ताल कांग्रेससँग छलफलभन्दा “पूर्ण रूपमा बाहिर” भएको बताए। उनले लक्ष्यहरूलाई औचित्य दिने गुप्तचरको पारदर्शिता मागे।
• सेन. टिम केन (डी-भर्जिनिया), सोही CBS कार्यक्रममा स्पष्ट: “यदि रिपोर्ट सही छ भने, यो आक्रमण ‘युद्ध अपराधको स्तरमा पुग्छ।’” केनले, जसले भेनेजुएलाविरुद्ध अनधिकृत कार्य रोक्न असफल युद्ध शक्ति प्रस्तावको सह-प्रायोजक थिए, यसलाई DoD को आफ्नै युद्ध कानून र अन्तर्राष्ट्रिय मानवीय कानूनको “स्पष्ट उल्लङ्घन” भने। असमर्थ व्यक्तिहरूलाई लक्षित गर्न निषेध गर्ने जेनेभा कन्भेन्सन उल्लेख गर्दै उनले पीडितहरूलाई “नार्को-ट्राफिकर” ठहराउने प्रमाण मागे र हेग्सेथलाई शपथमा बयान दिन बोलाए।
• सेन. मार्क केली (डी-अरिजोना), पूर्व नेभी कप्तान र युद्धका सैनिक, CNN को स्टेट अफ द युनियन मा: दोस्रो हड्ताल युद्ध अपराध हो कि भनेर सोधिँदा, “यस्तो लाग्छ।” केनले कमान्ड चेनको उत्तरदायित्व जोड्दै सिनेट छानबिनको प्रतिबद्धता जनाए। उनले सक्रिय खतराविरुद्ध वैधानिक बल र अक्षम भएपछि हत्या गर्ने भेद बताउँदै पछिल्लो “स्पष्ट रूपमा अवैध” भने।

अन्य आवाजहरूले यो कोरसलाई बल पुर्‍याए: सेन. क्रिस भान होलेन (डी-एमडी) ले ABC को दिस विक मा “धेरै सम्भव छ युद्ध अपराध… वा हत्या” भने, जबकि रिप. डोन बेकन (आर-एनई) ले हेग्सेथलाई जवाफ दिन मञ्च दिनुपर्ने तर निगरानी आवश्यक रहेको बताए। द्विपक्षीय कमिटी नेताहरू—हाउस सशस्त्र सेवा अध्यक्ष माइक रोगर्स (आर-एएल), र्‍याङ्किङ सदस्य एडम स्मिथ (डी-डब्ल्यूए), सिनेटका समकक्ष सेन. रोजर विकर (आर-एमएस) र ज्याक रिड (डी-आरआई)—ले संयुक्त वक्तव्य जारी गर्दै “कठोर निगरानी” र सेप्टेम्बर सञ्चालनको “पूर्ण हिसाब” को प्रतिबद्धता जनाए।

प्रशासनको बचाउ र व्यापक प्रभाव

ह्वाइट हाउस र पेन्टागोनले यो कथा तुरुन्तै अस्वीकार गरे। हेग्सेथले शुक्रबार X (पहिले ट्विटर) मा पोस्ट गरे: “यो पूर्ण कथा गलत छ… क्यारिबियनमा हाम्रा वर्तमान सञ्चालनहरू अमेरिकी र अन्तर्राष्ट्रिय कानूनअन्तर्गत वैधानिक छन्।” उनले हड्तालहरू आतंकवादी संगठनसँग जोडिएका “नार्को-आतंकवादी” लाई लक्षित गरेको, सैन्य र नागरिक कानून व्यवस्थापकहरूले अनुमोदन गरेको र अमेरिकालाई विषाक्त बनाउने फेन्टानिल रोक्ने बताए। पेन्टागोन प्रवक्ता शन पर्नेलले: “चलिरहेका सञ्चालनहरू… ठूलो सफलता हासिल गरेका छन्।” ट्रम्पले एयर फोर्स वनमा यो हल्का पारे—“मलाई दोस्रो हड्ताल चाहिँदैन थियो”—तर हेग्सेथको बचाउ गर्दै दाबी गरे कि उनले “त्यो दुई पुरुषको मृत्यु अर्डर दिएनन्।” ट्रम्पका सहयोगीहरू जस्तै AG पाम बन्डीले भेनेजुएलाली “ड्रग डिलर” हरूलाई “धेरै सावधान रहन” चेतावनी दिँदै रिपोर्टहरूलाई “फेक न्यूज” भने।

कानूनी विशेषज्ञहरू, नट अबोभ द ल’ कोअलिसनबाट, तर्क गर्छन् कि हड्तालहरूले उचित प्रक्रिया बाइपास गर्छ, अपराधीहरूलाई तत्काल खतरा प्रमाणबिना लडाकुको रूपमा व्यवहार गर्छ—जुन घाइतेहरूलाई हत्या गर्न निषेध गर्ने जेनेभा कन्भेन्सन उल्लङ्घन हुन सक्छ। अभियानले अमेरिका-भेनेजुएला तनाव बढाएको छ, मादुरोले कार्टेल सम्बन्ध अस्वीकार गर्दै “अतिरिक्त न्यायिक हत्या” को निन्दा गरे। अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा, यसले बेलायतको गुप्तचर रोक्ने जस्ता गठबन्धनमा तनाव सिर्जना गरेको छ। स्वदेशमा, यो युद्ध शक्ति बहसलाई पुनर्जीवित गर्छ: सिनेट रिपब्लिकनहरूले अक्टोबरमा डेमोक्र्याट-नेतृत्वको क्यारिबियन बल प्रतिबन्ध रोके। केनले नयाँ प्रमाणहरू उल्लेख गर्दै पुनः दर्ता गर्ने योजना बनाएका छन्।

अगाडिको बाटो: निगरानी र उत्तरदायित्व

हाउस र सिनेट सशस्त्र सेवा कमिटीहरूले अधिकारीहरू—सम्भवतः हेग्सेथ सहित—लाई सुनुवाइका लागि बोलाउनेछन्, OLC मेमो र हड्ताल भिडियोहरू (ट्रम्पले ट्रुथ सोसलमा साझा गरेका केही) माग्दै। यसले ट्रम्पको राष्ट्रिय सुरक्षा टिममा फाटो उजागर गर्न सक्छ, जस्तै सोलिमानी हड्ताल जस्ता विगतका विवादहरू। यदि प्रमाणित भयो भने, युद्ध अपराध छानबिनको जोखिम छ, फेन्टानिल संकटबीच मानव अधिकारमा अमेरिकी विश्वसनीयता हानि पुग्न सक्छ। तर, GOP बहुमतसँग, छानबिनहरूले “सफलता” मेट्रिक्सलाई प्राथमिकता दिन सक्छन्। केलीले जस्तै, फोकस कमान्ड चेनलाई “रेखा ननाघ्न” दिनु हो। यो कथा कार्यकारी युद्ध शक्तिमा संवैधानिक जाँचको परीक्षण गर्छ, ड्रग युद्ध उत्साह र नैतिक रेखाहरूको मिश्रण गर्दै।