युद्धबीच युक्रेनमा सैनिकको वीर्य सुरक्षित गर्ने अभियान, राष्ट्रको भविष्य जोगाउने प्रयास

रूससँगको युद्धका कारण ठूलो मानवीय क्षति व्यहोर्दै आएको युक्रेन मा अहिले सैनिकहरूको प्रजनन क्षमता सुरक्षित राख्ने विषयमा विशेष पहल थालिएको छ। अग्रपंक्तिमा कार्यरत ३५ वर्षीय एक सैनिकले हालै आफ्नी श्रीमतीको आग्रहमा राजधानी किभ स्थित क्लिनिकमा आफ्नो वीर्य नमूना सुरक्षित गराएका छन्।

उनका अनुसार निरन्तर ड्रोन तथा मिसाइल आक्रमणको जोखिम, मानसिक तनाव र अनिश्चितताले प्रजनन क्षमतामा असर पर्न सक्छ। “हाम्रा जवानहरू मारिइरहेका छन्। हाम्रो जीन–पुल घट्दै गएको छ। यो राष्ट्रको अस्तित्वसँग जोडिएको विषय हो,” उनले बताएका छन्।

सन् २०२२ मा रूस ले पूर्ण आक्रमण सुरु गरेपछि निजी प्रजनन क्लिनिकहरूले सैनिकहरूलाई निःशुल्क रूपमा वीर्य तथा अण्डाणु सुरक्षित गर्ने सुविधा दिन थालेका थिए। त्यसपछि सन् २०२३ मा संसद्ले कानुन पारित गर्दै राज्यकोषबाटै यस कार्यक्रमलाई सहयोग गर्ने व्यवस्था गरेको छ।कानुन निर्माणमा संलग्न सांसद ओक्साना द्मित्रिएभाका अनुसार, “हाम्रा सैनिकहरूले हाम्रो भविष्य जोगाइरहेका छन्। यदि उनीहरूले आफ्नो व्यक्तिगत भविष्य गुमाए भने पनि सन्तान जन्माउने अवसर पाउनुपर्छ।”

सुरुमा सैनिकको मृत्यु भए नमूना नष्ट गर्ने प्रावधान राखिएको थियो। तर सार्वजनिक विरोधपछि संशोधन गर्दै मृत्यु पश्चात् तीन वर्षसम्म नमूना सुरक्षित राख्ने र लिखित सहमतिका आधारमा पत्नी वा पार्टनरलाई प्रयोग गर्न दिने व्यवस्था गरिएको छ।राजधानी किभस्थित एक प्रजनन केन्द्रले यस वर्षदेखि सैनिकहरूको नमूना सुरक्षित गर्न थालेको जनाएको छ। क्लिनिकका अनुसार युद्ध सुरु भएयता गर्भवती बिरामीको संख्या झन्डै आधा घटेको छ।विशेषज्ञहरूका अनुसार लगातारको आक्रमण, असुरक्षा र मानसिक तनावले महिलाहरूको स्वास्थ्यमा समेत नकारात्मक असर पारेको छ। धेरै महिलाहरू एन्टी–डिप्रेसन औषधि सेवन गरिरहेका छन् भने बम आक्रमणको डरले गर्भधारण गर्ने निर्णय स्थगित गर्ने प्रवृत्ति बढेको छ।

युद्धमा ज्यान गुमाएका आफ्ना पतिको वीर्य प्रयोग गर्न अनुमति पाउन एक महिलाले अदालतसम्म लडाइँ लड्नुपरेको थियो। अन्ततः अदालतले उनको पक्षमा फैसला गर्दै नमूना प्रयोग गर्ने अधिकार दिएको छ। उनले भनिन्, “यो हाम्रो परिवारको सपना थियो। मैले उनका लागि र हाम्रो भविष्यका लागि लडेँ।”यद्यपि उनी तत्काल बच्चा जन्माउन मानसिक रूपमा तयार नभएको बताउँछिन्।

अग्रपंक्तिका सैनिकहरूका अनुसार, पुरुषहरू यस्ता संवेदनशील विषयमा खुला रूपमा बोल्न हिच्किचाउँछन्। केहीले सैनिक भर्तीका बेला डीएनए नमूना दिने प्रक्रियाजस्तै वीर्य सुरक्षित गर्ने विषयलाई पनि नियमित प्रक्रिया बनाउनुपर्ने सुझाव दिएका छन्।युद्धको कठिन परिस्थितिका बीच पनि युक्रेनले आफ्नो भावी पुस्ता सुरक्षित राख्ने प्रयास जारी राखेको छ। सैनिक र तिनका परिवारका लागि यो कार्यक्रम आशा र सम्भावनाको प्रतीक बनेको छ।रूससँगको युद्धका कारण ठूलो मानवीय क्षति व्यहोर्दै आएको Ukraine मा अहिले सैनिकहरूको प्रजनन क्षमता सुरक्षित राख्ने विषयमा विशेष पहल थालिएको छ। अग्रपंक्तिमा कार्यरत ३५ वर्षीय एक सैनिकले हालै आफ्नी श्रीमतीको आग्रहमा राजधानी Kyiv स्थित क्लिनिकमा आफ्नो वीर्य नमूना सुरक्षित गराएका छन्।उनका अनुसार निरन्तर ड्रोन तथा मिसाइल आक्रमणको जोखिम, मानसिक तनाव र अनिश्चितताले प्रजनन क्षमतामा असर पर्न सक्छ। “हाम्रा जवानहरू मारिइरहेका छन्। हाम्रो जीन–पुल घट्दै गएको छ। यो राष्ट्रको अस्तित्वसँग जोडिएको विषय हो,” उनले बताएका छन्।

सन् २०२२ मा Russia ले पूर्ण आक्रमण सुरु गरेपछि निजी प्रजनन क्लिनिकहरूले सैनिकहरूलाई निःशुल्क रूपमा वीर्य तथा अण्डाणु सुरक्षित गर्ने सुविधा दिन थालेका थिए। त्यसपछि सन् २०२३ मा संसद्ले कानुन पारित गर्दै राज्यकोषबाटै यस कार्यक्रमलाई सहयोग गर्ने व्यवस्था गरेको छ।कानुन निर्माणमा संलग्न सांसद ओक्साना द्मित्रिएभाका अनुसार, “हाम्रा सैनिकहरूले हाम्रो भविष्य जोगाइरहेका छन्। यदि उनीहरूले आफ्नो व्यक्तिगत भविष्य गुमाए भने पनि सन्तान जन्माउने अवसर पाउनुपर्छ।”सुरुमा सैनिकको मृत्यु भए नमूना नष्ट गर्ने प्रावधान राखिएको थियो। तर सार्वजनिक विरोधपछि संशोधन गर्दै मृत्यु पश्चात् तीन वर्षसम्म नमूना सुरक्षित राख्ने र लिखित सहमतिका आधारमा पत्नी वा पार्टनरलाई प्रयोग गर्न दिने व्यवस्था गरिएको छ।

राजधानी किभस्थित एक प्रजनन केन्द्रले यस वर्षदेखि सैनिकहरूको नमूना सुरक्षित गर्न थालेको जनाएको छ। क्लिनिकका अनुसार युद्ध सुरु भएयता गर्भवती बिरामीको संख्या झन्डै आधा घटेको छ।विशेषज्ञहरूका अनुसार लगातारको आक्रमण, असुरक्षा र मानसिक तनावले महिलाहरूको स्वास्थ्यमा समेत नकारात्मक असर पारेको छ। धेरै महिलाहरू एन्टी–डिप्रेसन औषधि सेवन गरिरहेका छन् भने बम आक्रमणको डरले गर्भधारण गर्ने निर्णय स्थगित गर्ने प्रवृत्ति बढेको छ।

युद्धमा ज्यान गुमाएका आफ्ना पतिको वीर्य प्रयोग गर्न अनुमति पाउन एक महिलाले अदालतसम्म लडाइँ लड्नुपरेको थियो। अन्ततः अदालतले उनको पक्षमा फैसला गर्दै नमूना प्रयोग गर्ने अधिकार दिएको छ। उनले भनिन्, “यो हाम्रो परिवारको सपना थियो। मैले उनका लागि र हाम्रो भविष्यका लागि लडेँ।”यद्यपि उनी तत्काल बच्चा जन्माउन मानसिक रूपमा तयार नभएको बताउँछिन्।अग्रपंक्तिका सैनिकहरूका अनुसार, पुरुषहरू यस्ता संवेदनशील विषयमा खुला रूपमा बोल्न हिच्किचाउँछन्। केहीले सैनिक भर्तीका बेला डीएनए नमूना दिने प्रक्रियाजस्तै वीर्य सुरक्षित गर्ने विषयलाई पनि नियमित प्रक्रिया बनाउनुपर्ने सुझाव दिएका छन्।युद्धको कठिन परिस्थितिका बीच पनि युक्रेनले आफ्नो भावी पुस्ता सुरक्षित राख्ने प्रयास जारी राखेको छ। सैनिक र तिनका परिवारका लागि यो कार्यक्रम आशा र सम्भावनाको प्रतीक बनेको छ।