मधेशमा कांग्रेस सभापतिको जोखिमपूर्ण दाउ : सर्लाही–४ मा गगन थापा बनाम अमरेश सिंह

नेपाली कांग्रेसका सभापति गगन थापाले प्रतिनिधिसभा निर्वाचनका लागि मधेशको सर्लाही–४ रोजेसँगै त्यहाँको राजनीतिक तापक्रम तीव्र रूपमा बढेको छ। काठमाडौं–४ बाट लगातार तीनपटक विजयी भइसकेका थापाले यसपटक आफूलाई ‘राष्ट्रिय नेता’का रूपमा स्थापित गर्न मधेशको चुनौतीपूर्ण क्षेत्र रोजेका हुन्।२०७९ को निर्वाचनताका कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवाले काठमाडौं–४ को टिकट नदिँदा असन्तुष्ट बनेका थापा अहिले पार्टी सभापतिको हैसियतमा देउवाको परम्परागत क्षेत्र डडेलधुरामा नैनसिंह महरलाई टिकट दिँदै आफैं सर्लाही–४ झरेका छन्। कांग्रेसले थापालाई भावी प्रधानमन्त्रीका रूपमा अघि सारेपछि सर्लाही–४ मात्र होइन, समग्र मधेशको चुनावी माहोल तातेको छ।

सर्लाही–४ मा थापाको मुख्य प्रतिस्पर्धा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का उम्मेदवार अमरेशकुमार सिंहसँग छ। तीनपटक यही क्षेत्रबाट विजयी भइसकेका अमरेश यसपटक रास्वपाबाट चुनावी मैदानमा उत्रिएका हुन्। २०७९ मा स्वतन्त्र उम्मेदवारका रूपमा जित निकालेका अमरेश विवादास्पद अभिव्यक्ति र आक्रामक शैलीका कारण चर्चामा रहँदै आएका नेता हुन्।मधेशको ‘कोर क्षेत्र’ मानिने सर्लाही–४ मा पहाड मूलका उम्मेदवारका रूपमा थापाको प्रवेशलाई जोखिमपूर्ण निर्णयका रूपमा हेरिएको छ। स्वयं थापाले पनि यो सजिलो प्रतिस्पर्धा नभएको स्वीकार्दै मधेशलाई नबुझी देश बुझ्न नसकिने धारणा व्यक्त गरेका छन्। शिक्षा सुधार, सूचना प्रविधिमार्फत अवसर सिर्जना र मधेशको भरोसामा राजनीति गर्ने उनको प्रतिबद्धता छ।यता अमरेश सिंह मधेशी अधिकार, किसान समस्या र भ्रष्टाचारविरुद्धको आवाजका रूपमा आफूलाई प्रस्तुत गर्दै आएका छन्। बालेन्द्र शाहप्रतिको आकर्षण र रास्वपाको ‘घण्टी’ चुनाव चिह्नले युवामाझ उनको पकड कायमै रहेको स्थानीयहरूको भनाइ छ।

सर्लाही–४ मा यादव र दलित समुदायको बाहुल्य रहेको छ भने जातीय समीकरणले चुनावी नतिजामा ठूलो प्रभाव पार्ने गरेको छ। विगतमा बुथ कब्जा र हिंसात्मक घटनाका कारण संवेदनशील मानिने यो क्षेत्र पछिल्ला निर्वाचनमा भने तुलनात्मक रूपमा शान्त रहँदै आएको छ। यसपटक पनि सुरक्षा व्यवस्था कडा बनाइने प्रशासनको दाबी छ।बाढी, डुबान, बेरोजगारी, कमजोर शिक्षा र स्वास्थ्य सेवा सर्लाही–४ का मुख्य मुद्दा हुन्। उम्मेदवारहरू यिनै समस्याको समाधानको आश्वासन दिँदै मतदाता रिझाउने प्रयासमा छन्। गगन थापाले आफ्नो राष्ट्रिय नेतृत्वको दाबी प्रमाणित गर्नेछन् कि अमरेश सिंह फेरि एकपटक मधेशको जनमत आफ्नो पक्षमा पार्नेछन्—यसको फैसला भने मतदाताले गर्नेछन्।